Ankara’nın Çankaya ilçesine bağlı Ayrancı bölgesinde yer alan ve kamuoyunda “Koraltan Konutu” olarak bilinen yapı, Türkiye’nin çok partili siyasi hayata geçiş aşaması ve ardından gelen çalkantılı dönemlerin sessiz tanıklarından biri olarak gösterilmektedir.
1930’lu yıllarda yapıldığı tahmin edilen yapı, Cumhuriyet’in erken dönem Ankara planlamasında Atatürk Bulvarı çevresinde biçimlenen modern devlet mimarisinin bir parçası olarak dikkat çekmektedir. İlk dönemlerde farklı mülkiyet süreçlerinden geçen bina, zaman içerisinde devlet mülkiyetine geçerek kamu kullanımına sunulmuştur.
Yapının en tanınan dönemi ise Demokrat Parti döneminde TBMM Başkanı Refik Koraltan’ın resmi konutu olarak kullanıldığı yıllardır. Bu dönemde yapı, bir ikametgâh alanı olmanın yanında, dönemin önemli siyasi buluşmalarına ev sahipliği yapan bir mekana dönüşmüştür.
Siyasi tarih kaynaklarına göre Koraltan Konutu, 1950’li senelerde Türkiye’de meydana gelen siyasi gerilimin ve iktidar–muhalefet ilişkilerinin de dolaylı bir sahnesi oldu. Dönemin ileri gelen siyasi isimlerinin buluştuğu görüşmeler, yapının tarihsel önemini büyüten faktörler arasında gösterilmiştir.
1950’li yılların sonlarına doğru yükselen siyasi tansiyon, 27 Mayıs 1960 askeri müdahalesine giden sürecin de zeminini meydana getirmiştir. Bu dönemde Koraltan Konutu, devlet yönetiminde meydana gelen dönüşümlerin sembolik düzlemlerinden biri olarak kayıtlara geçmiştir. 1960 yılı sonrasında yapı, farklı kamu kurumları tarafından birçok amaçla kullanılmıştır.
Kent tarihçilerine göre Koraltan Konutu, Ankara’nın modernleşmede “iktidarın mekânsal izi” şeklinde değerlendirilebilecek nadir örneklerden biri olma özelliğini taşımaktadır. Yapının yer aldığı Ayrancı semti ise bu sebeple Ankara’nın siyasi hafızasında özel bir oluşturmaktadır.
