Ada Lovelace, bilgisayarların varlığından önce teknoloji üzerine çalışmalar yaparak bilgisayar teknolojisini öngören bir bilim insanı olmuştur.
1815 yılında İngiltere’de dünyaya gelmiş olan Ada Lovelace, ünlü şair Lord Byron’ın kızıdır. Henüz bebekken babasının onları terk etmesiyle beraber annesiyle yalnız kalan Ada Lovelace, annesi Lady Anne Isabella Milbanke’in isteği üzerine matematik temelli dersler almaya başlamıştır.
Küçük yaşlardan itibaren matematik, mantık ve fen dersleri alan Ada Lovelace’nin bilimsel düşünme becerisi, bu alanlar sayesinde gelişmiştir.
Babbage ile Tanışması Hayatını Tamamen Değiştirdi
Ada Lovelace, henüz 17 yaşındayken matematikçi Charles Babbage ile tanıştı. Babbage’ın mekanik hesap makinesi olarak geliştirdiği “Difference Engine” Lovelace’in oldukça ilgisini çekti.
Babbage bir süre sonra “Analytical Engine” adlı, komutlarla çalışabilen bir makine geliştirdi. Belli bir aşamada bırakılan makine tamamlanamasa da Ada Lovelace, makinenin temel çalışma pratiği üzerine detaylı biçimde bir tanımlamada bulundu.
Dünyanın İlk Bilgisayar Programı
1842 yılında Luigi Menabrea’nın Analitik Motor hakkında kaleme aldığı makaleyi İngilizce'ye çeviren Ada Lovelace, çeviriye dahil ettiği notlarla, metnin daha kapsamlı olmasını sağladı.
Bu notlar içinde yer alan “Not G”, makinenin Bernoulli sayılarını adım adım nasıl hesaplayacağını içeriyordu. Bu çalışma, döngüler ve işlem sıraları içermesi sebebiyle dünyanın ilk bilgisayar programı olarak kabul gördü.
Bilgisayarların Geleceğini Öngördü
Ada Lovelace, Analitik Motor’un sayılarla sınırlı kalmayacağını yıllar önceden fark etti. Müzik, grafik ve sembollerin matematiksel ifadelerle tanımlanarak, makine tarafından işlenebileceğini belirtti.
Onun bu yaklaşımı, günümüzde kullanılan bilgisayarların zeminini oluşturdu.
Ada Lovelace’in Değeri Ölümünden Yıllar Sonra Anlaşıldı
Ada Lovelace, 1852 yılında henüz 36 yaşındayken hayata gözlerini yumdu. Çalışmaları uzun süre boyunca ilgi görmese de 20. yüzyılda dijital bilgisayarların ortaya çıkmasıyla beraber yazdıkları yıllar sonra yeniden değerlendirildi.
Günümüzde ADA programlama dili, Ada Lovelace’nin adını taşımaktadır. Bununla beraber Ada Lovelace Günü, bilim ve teknolojideki kadınları onurlandırmakta, Lovelace Madalyası ise her yıl kadın bilişimcilere verilmektedir.
