Türkiye'nin e-ihracat gelirlerinde yaşanan milyar dolarlık büyük sıçramanın ardından dış ticaretteki öncelikli hedef pazar sayısı 35'e çıkarıldı.
Dijital Ticarette Stratejik Dönüşüm ve Kurumsal Altyapı
Türkiye'nin e-ihracat alanında son yıllarda önemli bir ivme yakaladığını belirten Önal, "Yola çıktığımızda 2022'de E-İhracat Dijital Pazarlama, Davranışsal Kamu Politikaları ve Yeni Nesil Teknolojiler Dairesini kurduk. 2023'te de ihracat desteklerini hayata geçirdik. O dönemde ihracat 2 milyar dolardı. Bunu 6,4 milyar dolara kadar ulaştırdık" diye konuştu.
E-ihracat verilerini ölçme konusunda veri sıkıntısı yaşandığını ifade eden Önal, aslında rakamların çok daha yüksek olduğunu kaydetti. Bazı ülkelerin Türkiye'nin çalışmalarını yakından takip ettiğini vurgulayan Önal, "Suudi Arabistan, e-ihracat alanında Türkiye'yi yakından incelemekte. Çin'den sonra en başarılı e-ihracat politikası örneğinin Türkiye'de olduğunu değerlendiriyorlar" bilgisini verdi.
Küresel Pazar Yerleri Üzerinden Dünya Pazarlarına Açılım
Sınır ötesi ticarette firmaların bireysel internet sitelerinin yanı sıra milyonlarca tüketiciyi barındıran uluslararası platformları kullanması, hedef kitleye ulaşma süresini oldukça kısaltıyor.
Uluslararası ticaret koridorlarında yaşanan mevzuat değişiklikleri, öncelikli pazarların yapısını değiştirirken yeni coğrafi alanların da listeye dahil edilmesini zorunlu kılıyor. Hasan Önal, "E-ihracatta uzak ülkeler stratejisi kapsamında ilk etapta 18 ülkeyi hedef pazar olarak belirlemiştik. Küresel ticaretteki güncel gelişmeler and bazı ülkelerde gümrük muafiyetlerinin kaldırılmasıyla hedef ülke sayısını 35'e çıkardık" dedi.
En son Almanya, Fransa ve Romanya gibi ülkeleri de hedef ülkeler grubuna dahil ettiklerini anlatan Önal, şunları kaydetti:
"E-ihracatta öncelikli ülke ABD. ABD'yi Suudi Arabistan, Azerbaycan ve Almanya takip ediyor. Firmalar özellikle küresel pazar yerleri üzerinden dünyaya açılıyor. E-ihracatta ABD firmalarımız için çok önemli ve pazar yerleri üzerinden açılım yapıyor. Bizim e-ihracat desteklerimiz de aslında pazar yerleri üzerinden açılımı destekleyecek modelde. Şu ana kadar 27 pazar yerinin kılavuzunu hazırladık. Bu anlamda ülkelerden ziyade uluslararası küresel pazar yeri platformlarındaki satışları vurgulayarak, firmalarımızın tüm globale ulaşmasını hedefliyoruz."
Yapay Zeka Destekli Platformlar ve Dijital Dönüşüm Vizyonu
İhracatçıların doğru bilgiye anlık olarak ulaşabilmesi ve pazar analizlerini rasyonel bir şekilde yapabilmesi adına en son yazılım teknolojileri kamu sistemlerine entegre ediliyor.
Yenilikçi teknolojilerin dış ticaret süreçlerine dahil edilmesi amacıyla sivil toplum kuruluşları ve meslek örgütleriyle ortak çalışma takvimleri planlanıyor. Önal, dijital dönüşümün temelinde teknolojik dönüşümün yer aldığını, günümüzde yapay zekanın öne çıkan en önemli başlıklardan biri olduğunu vurguladı. Bakanlık olarak yapay zeka destekli bilgi platformları geliştirdiklerini belirten Önal, şöyle devam etti:
"Bakanlığımızca firmalarımızın bilgi ihtiyacını karşılamaya yönelik platformları yapay zeka destekli olarak geliştiriyoruz. Bakanlık olarak ticaretin yapay zeka teknolojileriyle güçlendirilmesini önemsiyoruz. Bu kapsamda TOBB ile yakın dönemde bir çalıştay gerçekleştirmeyi de planlıyoruz. Sayın Bakanımızın dijitalleşme ve yapay zeka alanındaki vizyonu, bu çalışmalarımıza güçlü bir yön vermektedir. Bakanlığımız, bu vizyon doğrultusunda ihracatçılarımızın bilgiye daha hızlı erişmesini ve küresel rekabette daha etkin konumlanmasını sağlayacak dijital çözümler geliştirmeye devam etmektedir."
Küresel Zirveler ve Uluslararası Buluşma Noktaları
Dünya genelindeki büyük tedarikçileri ve pazar yeri yöneticilerini bir araya getiren geniş ölçekli organizasyonlar, yerel üreticilerin doğrudan bağlantı kurmasına zemin hazırlıyor. E-ihracat ekosisteminin gelişmesine katkı sağlamak amacıyla küresel ölçekli organizasyonlar da düzenlediklerine değinen Önal, eylülün ilk haftasında İstanbul Küresel E-İhracat Zirvesi (IGEXX) düzenleneceğini dile getirdi. Önal, 2024'te düzenlenen ilk zirveye 33 küresel pazar yerinin katıldığını, IGEXX'in küresel pazar yerleri açısından önemli bir buluşma noktası haline geldiğini ifade etti.
İhracat ve E-İhracat Destek Kategorileri
Üreticilerin dış pazarlarda tutunabilmesi, marka bilinirliğini artırabilmesi ve lojistik maliyetleri yönetebilmesi adına çok çeşitli alanlarda maddi destek unsurları sunuluyor.
Fiziki yatırımlardan dijital reklam harcamalarına kadar geniş bir çerçevede sağlanan geri ödeme ve hibe modelleri, firmaların finansal yükünü hafifletiyor. Ticaret Bakanlığı'nın resmi internet sitesinde yer alan "İhracat Destekleri" bölümünde yurt dışı marka tescili ve benzeri alanlara yönelik desteklerin bulunduğuna işaret eden Önal, "E-İhracat Destekleri" bölümünde ise firmalara yurt dışı pazar yerlerinde reklam, tanıtım, pazar yeri komisyon giderleri ve yerel danışmanlık gibi konularda destek sağlandığını kaydetti.
On Adımda E-İhracat Eğitim Modülü
Vatandaşların karmaşık bürokratik işlemlerle uğraşmadan, entegre dijital sistemler üzerinden sıfırdan sınır ötesi ticareti öğrenmesi amaçlanıyor. Önal, e-Kolay İhracat Platformu üzerinden de vatandaşların e-Devlet şifresiyle sisteme giriş yaparak 10 adımda e-ihracatın nasıl yapılacağını öğrenebildiğini sözlerine ekledi.
Ticaret Bakanlığı tarafından hayata geçirilen bu bütüncül strateji ve teknolojik altyapı yatırımları, Türkiye'nin e-ihracat ekosistemini küresel rekabette üst sıralara taşımayı amaçlıyor.
