Sosyal medya üzerinden açık artırma usulüyle satış yapan kişi sayısının hızla arttığı ve bu yöntemin her geçen gün daha da yaygınlaştığı belirlendi. Vergi Denetim Kurulu (VDK) Başkanlığı da sosyal medya platformlarını kullanarak açık artırma yoluyla kayıt dışı satış yapan sosyal medya mezatçılarının kimliklerini ve elde ettikleri kazançları tespit etti.
Vergi müfettişlerinin aylar süren takibinde, sosyal medya üzerinden düzenlenen mezatlarda binlerce ürünün satışının gerçekleştirildiği saptandı. Para trafiğini araştıran müfettişler, yalnızca 6 ay gibi kısa bir sürede 500 milyon liradan fazla değerde ürünün sosyal medya üzerinden açık artırma yöntemiyle kayıt dışı ve vergisiz şekilde satıldığını ortaya çıkardı.
VDK’nin denetim faaliyetleri sürerken ilk aşamada bu yöntemle satış yaptığı belirlenen 50’den fazla kişi vergi incelemesine sevk edildi. Yapılan değerlendirmelerde, mezatlar yoluyla son 2 senede yaklaşık 1 milyar liralık verginin kayıt dışı bırakıldığı hesaplandı.
Müfettişler Mezatlarda Müşteri Rolü Yaparak Bilgi Topladı
Vergi müfettişleri, satılan ürünlerin niteliğini belirlemek ve sosyal medya üzerinden paylaşılan IBAN ile hesap bilgilerine erişebilmek maksadıyla potansiyel müşteri gibi mezatlara katılarak bilgi topladı.
Aynı gün içinde onlarca farklı hesap üzerinden açık artırma yapılması sebebiyle müfettişler açık kaynak istihbaratı ve web kazıma gibi yöntemlerden de istifade etti.
Takip sürecinde mezatçıların sosyal medya platformlarında özel kanallar kurduğu, bu kanallara potansiyel müşterilerin üye yapıldığı ve açık artırmaların abonelere özel yayınlar şeklinde gerçekleştirildiği belirlendi.
Satışa sunulan ürünlerin mezat öncesinde kanal bildirimleri ve anlık mesajlaşma uygulamalarıyla paylaşıldığı, sık alışveriş yapan müşterilere özel indirimler uygulanarak müşteri bağlılığının artırılmaya çalışıldığı görüldü.
Takipten Kaçmak için Geliştirdikleri Yöntemler
İncelemelerde, mezatçıların Maliye’nin takibinden kaçabilmek için çeşitli yöntemlere başvurduğu da ortaya çıktı. Satıcıların sık sık IBAN ve hesap bilgilerini değiştirerek aynı hesaplarda yüksek tutarlı tahsilat birikmesini engellediği ve bazı hesapların farklı kişiler adına açıldığı görüldü.
Ayrıca müşterilerin para gönderirken açıklama kısmında ticari faaliyet çağrıştıran herhangi bir ifade kullanmamaları konusunda sürekli uyarıldığı, açık artırmayı kazanan müşterilere hesap bilgilerinin özel olarak iletildiği belirlendi.
Canlı Hayvan, Taklit Ürün ve Bıçak Satışı
Sosyal medya mezatlarında en çok güvercin gibi canlı hayvanlar, taklit ve kopya ürünler, outdoor ekipmanları, bıçaklar, tespihler, çakmaklar ve küçük elektrikli aletlerin satılmaya çalışıldığı görüldü.
İncelemelerde yerli seri üretim bıçakların yaklaşık 1000 lira, yabancı seri üretim bıçakların 10 bin lira, yerli tasarım bıçakların ise 75 bin lira ile 200 bin lira arasında değişen fiyatlarla satışa çıkarıldığı görüldü. Ayrıca bazı satışların Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’a aykırılık oluşturduğu, fildişi gibi ticareti yasak kabzaya sahip bıçakların da mezatlarda yer aldığı belirlendi. Taklit ve sahte ürünlerin satışının ise tüketiciler açısından mağduriyet oluşturduğu ifade edildi.
Mehmet Şimşek de Sosyal Medyadaki Kayıt Dışı Ticarete Dikkat Çekti
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin farklı sektör ve yöntemleri kapsayacak bir şekilde kararlılıkla sürdürüleceğini belirtti.
Bakan Şimşek, sosyal medyanın birçok fırsat barındırmakla birlikte riskleri de beraberinde getirdiğini hatırlatarak, “Sosyal medyanın özellikle vergi ödememek adına kayıt dışı satış için kullanılması hem devletimizin vergi kaybına uğramasına hem de vatandaşlarımızın güvensiz alışveriş nedeniyle mağdur olmasına yol açıyor. Kayıt dışılıkla mücadelemizi sürdürürken vatandaşlarımızın yanında olmaya devam edeceğiz” dedi.
