Bu yıl kurucusu Robert Redford’un vefatının gölgesinde, daha buruk bir atmosferde düzenlenen Sundance Film Festivali, yalnızca filmlerle değil, tartışmalı açıklamalarla da gündeme geldi.
Festivale yeni filminin tanımı için katılan Natalie Portman, Oscar Akademisi’ni kadın yönetmenlere yönelik yaklaşımı nedeniyle açıkça eleştirdi.
Portman, kadın yönetmen Cathy Yan’ın imzasını taşıyan Galerici (The Gallerist) filminin tanıtımı sırasında yaptığı konuşmada, Oscar adaylıklarının açıklanmasının ardından Akademi’nin bu yıl da birçok kadın yönetmeni görmezden geldiğini savundu.
“En İyi Filmlerin Çoğu Kadınlardan Geldi”
Oscarlı oyuncu, bu yıl izlediği en iyi filmlerin büyük bölümünün kadın yönetmenler tarafından çekildiğini özellikle vurguladı.
Portman’a göre bu yapımlar, izleyici nezdinde karşılık bulmasına rağmen ödül sezonunda hak ettikleri ilgiyi görmedi.
Portman’ın örnek gösterdiği filmler arasında Eva Victor’un komedi draması “Üzgünüm Bebeğim” (Sorry Baby), Shih-Ching Tsou’nun draması “Solak Kız” (Left-Handed Girl), Nia DaCosta’nın romantik draması “Hedda” ve Mona Fastvold’un müzikal anlatısı “The Testament of Ann Lee” yer alıyor.
Oyuncu, bu filmlerin yalnızca “iyi” değil, olağanüstü işler olduğunu dile getirdi.
Chloe Zhao İstisnası Yetiyor mu?
Elbette bu yıl Oscar yarışında kadın yönetmenler tamamen yok sayılmış değil. Chloe Zhao’nun Hamnet filmi, En İyi Film ve En İyi Yönetmen de dahil olmak üzere 8 adaylık alarak güçlü bir çıkış yaptı.
Ancak Portman’a göre bu tablo, genel eşitsizliği perdelemeye yetmiyor.
Oyuncu, yarışan kadın yönetmen sayısının zaten sınırlı olduğunu, buna rağmen öne çıkan işlerin bile yeterince takdir edilmediğini savunuyor.
Eşitsizlik Nerede Başlıyor?
Portman’ın eleştirileri yalnızca ödül törenleriyle sınırlı değil. Oyuncuya göre sorun, sektörün her aşamasında hissediliyor. “Birçok kadının hak ettiği takdiri göremediği bir sistemde, engelleri her seviyede görüyorsunuz” sözleri, tartışmayı geniş bir çerçeveye taşıyor.
Öte yandan bu noktada farklı bir soruyu gündeme getirebiliriz:
İzleyiciler filmleri gerçekten yönetmenin cinsiyetine göre mi seçiyor, yoksa güçlü hikaye ve etkileyici anlatım mı belirleyici oluyor?
Sorunun cevabını tarafsız kalarak sizlere bırakmayalım.
Son yıllarda seyirci tercihlerine bakıldığında, hikaye ve sinema dili daha baskın gibi duruyor.
Herkes kaliteli bir film izlemenin peşinde, işin içinde hikaye ve oyunculuk sağlamsa, filme talep de artıyor.
İzleyici kısmında böyleyken, işin akademi kısmında eksiklikler mutlaka vardır ama son yıllarda yönetmenin cinsiyetinden çok başarılı hikaye ve görsellik öne çıkıyor gibi duruyor.
Akademi de bu konuda tepkilerin odağında kalmaktan çok sıkıldı gibi…
Tabii dünyanın bir ucundan ABD’nin Oscar havasını koklamamız çok zor ama en azından işin görülen kısmı böyle.
Oralarda buz dağının görünmeyen bir yüzü varsa ona diyecek bir şeyimiz yok.
Sonuç Olarak
Oscar cephesinde bu eleştirilerin nasıl karşılık bulacağı henüz belirsiz.
Portman’ın çıkışı, cinsiyet eşitliği tartışmasını yeniden alevlendirir mi onu da önümüzdeki günlerde başka isimlerin bu tartışmaya destek verip vermeyeceğinden anlayacağız.
