Türk savunma sanayisinde teknolojik bağımsızlık vizyonunun en somut adımlarından biri olarak kayıtlara geçen ve kuantumdan yapay zekaya kadar oldukça geniş bir sahayı kapsayan 14 yeni ARGE projesi için imzalar atıldı.
Teknolojiyle Büyüyen Bağımsızlık İradesi
İmza töreninde konuşma yapan Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, modern savunma stratejilerinin geçirdiği büyük değişime dikkat çekti. Rekabetin artık sadece fiziksel platformlar üzerinden yürümediğini vurgulayan Görgün; algoritmaların, veri yönetiminin, kuantum fiziğinin ve mikroelektronik alanların merkeze yerleştiğini ifade etti. Haluk Görgün, bugün gerçekleştirilen törenin sadece proje bazlı bir adım olmadığını belirterek şu sözleri kaydetti:
"Bugün atacağımız imzalarla sadece yeni projelerin imzalarını atmadığımızı, aynı zamanda Türkiye'nin savunma sanayisinde teknolojiyle büyüyen bağımsızlık iradesini, geleceğin harp ortamına yönelik yol haritamızı ve bu yolda gösterdiğimiz kararlılığı birlikte teyit ediyoruz."
Dev Savunma Şirketlerinden 3,3 Milyar Dolarlık Yatırım
Sektörün ARGE alanındaki mali gücü ve kararlılığı paylaşılan verilerle tescillendi. Haluk Görgün, vakıf şirketleri statüsünde bulunan ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN, İŞBİR, ASPİLSAN, TEI ve TUSAŞ tarafından ayrılan toplam ARGE bütçesinin 3 milyar 340 milyon dolarlık dev bir hacme ulaştığını duyurdu. Mevcut durumda yürütülen toplam proje sayısının 1600 barajını aştığını ifade eden Görgün, yapay zeka destekli otonom sistemlerden hipersonik teknolojilere kadar çok geniş bir yelpazede çalışmaların sürdüğünü belirtti. Dünyadaki toplam ARGE harcamalarının 2023 itibarıyla 130 milyar doları geçtiğini hatırlatan Görgün, kritik teknolojilerde söz sahibi olmanın ulusal güvenliğin zorunlu bir parçası haline geldiğini dile getirdi.
Akademik Birikim Sanayi ile Buluşuyor
Üniversiteler ve araştırma merkezlerinin sürece dahil edilmesi, imzalanan 14 yeni projenin en stratejik ayağını oluştururken akademik birikimin savunma sahasına aktarılmasında dev bir köprü kuruldu. Toplamda 13 özel firmanın yanı sıra 5 üniversite ve 5 araştırma kurumunun ana veya alt yüklenici olarak sorumluluk üstlendiği bu iş birliği modeli, sanayi ile bilim dünyasını aynı hedef doğrultusunda bir araya getirdi. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, projelerin mali boyutuna ve hedeflerine dair şu verileri paylaştı:
"Toplam proje büyüklüğünün 44 milyon dolar civarında olduğunu değerlendiriyoruz. Bu bütçenin yaklaşık 40 milyon dolarlık kısmının araştırma enstitülerimiz ve üniversitelerimizle birlikte yürütülecek olması, akademik birikimin sanayiye aktarılması açısından büyük önem taşıyor. DÜFAS, ULAK, MERCAN/MİRA ve KEMENT gibi projelerimiz, ARGE çıktılarının sahada nasıl somut başarılara dönüştüğünün en net örnekleridir."
Yapay Zekadan Kuantuma Uzanan Milli Projeler
Kalkınma Planı ve Milli Teknoloji Hamlesi hedefleri çerçevesinde hayata geçirilen bu projeler, geleceğin harekât ortamında mutlak üstünlük sağlamayı hedefledi. İmza töreniyle resmiyet kazanan ve stratejik öneme sahip olan 14 proje şu şekilde sıralandı:
İmge Konumlandırma Yöntemleri Geliştirme (İKON)
Kamikaze İnsansız Deniz Araçları İçin Pekiştirmeli Öğrenme Tabanlı Rota Takibi (KİDA-PORT) Projesi
Otonom İnsansız Kara Araçları İçin Pekiştirmeli Öğrenme Tabanlı Kontrol Sistemi ve Yapay Zeka Temelli Sesle Kontrol Özelliği Geliştirilmesi (CENGİZ) Projesi
Dijital İkiz Temelli Akıllı Saldırı Tespit ve Savunma Sistemi (SİBER İKİZ) Projesi
Ağ Tabanlı Askeri Dalga Şekilleri İçin Yapay Zeka Temelli Algoritmalar Geliştirilmesi (AYAZ) Projesi
Milimetre/Terahertz Bandında Haberleşme Teknolojilerinin Geliştirilmesi (MİTHAT) Projesi
Uyarlanabilir Meta Yüzey Geliştirilmesi (MURAT) Projesi
Dördüncü Nesil Tek Kristal Malzeme ve Döküm Proseslerinin Geliştirilmesi (ZÜMRÜT) Projesi
Havacılık Motor Malzemeleri Geliştirilmesi Programı Faz-3 (DORUK) Projesi
Aktif Sistem Uzaktan Kimyasal Ajan Tespit Teknolojisi Geliştirilmesi (NEHİR) Projesi
MEMS Tabanlı Biyolojik Ajan Tespit Sistemi Geliştirilmesi (BAHAR) Projesi
Eklemeli İmalat Yöntemiyle Yakıt Geliştirilmesi (ALAZ) Projesi
Katı Yakıt Olgunlaştırma Ajanı Geliştirilmesi (DEFNE) Projesi
Kuantum Teknolojileri Geliştirme Platformu Projesi
Savunmada Milli Teknoloji Hamlesi
Atılan bu tarihi imzalar, Türkiye'nin savunma sanayisinde sadece bir üretici değil, aynı zamanda oyun kurucu bir teknoloji merkezi olma yolundaki kararlılığını bir kez daha gösterdi.
