Türkiye'nin enerji stratejisinde yeni dönem başlarken yaklaşık 300 bin kişiye istihdam sağlayan sektörün 5 yıllık yol haritası ve milyarlık yatırım planı netleşti.
Enerji Piyasasında 5 Yıllık Dev Yatırım Dönemi
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz, Enerji Piyasalarında Regülasyon ve Rekabet Zirvesi kapsamında gazetecilerle bir araya gelerek gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kurumun 25'inci kuruluş yıl dönümünde sektörün mevcut durumu ve gelecek perspektifine ilişkin bilgi veren Yılmaz, elektrikten akaryakıta, depolamadan LPG piyasasına kadar birçok başlıkta yeni dönemin yol haritasını paylaştı.
Türkiye enerji piyasasının 145 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştığını ve yaklaşık 300 bin kişiye istihdam sağladığını belirten Yılmaz, "2021-2025 uygulama döneminde 521 milyar lira yatırım yapıldı, 2026-2030 uygulama döneminde ise 776 milyar lira yatırım planladık" dedi.
Şebeke Güçlendirme ve Tüketici Odaklı Düzenleme
Yılmaz, elektrik dağıtımında 2026-2030 dönemini kapsayan yeni uygulama döneminde yatırımların reel olarak 1,5 kat artırıldığını belirterek, "Bu dönemde şebekenin güçlendirilmesi ve gençleştirilmesi için planlı bakım bütçesini de 2,1 kat artışla 189 milyar liraya yükseltlik" ifadesini kullandı. 2025 başında hayata geçirilen düzenleme kapsamında, fatura ödemelerini 24 ay boyunca düzenli yapan mesken abonelerinden güvence bedeli alınmadığını hatırlatan Yılmaz, bu uygulamayla yaklaşık 217 bin tüketiciden 333 milyon lira tahsil edilmediğini bildirdi.
Petrol ve Doğal Gaz Piyasasındaki Büyüme Rakamları
Yılmaz, petrol piyasasının 66 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştığını belirterek, 13 bini aşkın lisanslı oyuncuyla yılda 34 milyon tonun üzerinde akaryakıtın kesintisiz şekilde arz edildiğini söyledi. Kaçak akaryakıtın büyük ölçüde ortadan kalktığını ve kalite standartlarının ülke genelinde Avrupa seviyesine ulaştığını vurgulayan Yılmaz, zorunlu stok uygulamasıyla arz güvenliğinin güçlendiğini ifade etti. Yılmaz, doğal gaz piyasasının 30 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştığını, 250 bin kilometrelik şebeke ile 81 il ve yaklaşık 1000 yerleşimde 23 milyon aboneye ulaşıldığını kaydetti.
Elektrik Fiyatlarındaki Artışın Dağıtım Boyutu
Yılmaz, nisanda elektrik ve doğal gaz fiyatlarında yüzde 25'lik artışa ilişkin değerlendirmesinde, kamu tarafında uzun süredir uygulanan sübvansiyonlara işaret ederek, "Devletimiz elektrik ve doğal gazda uzun süredir çok ciddi bir sübvansiyon uyguluyor. Özellikle enerji bedeli açısından bu destekler EÜAŞ ve BOTAŞ üzerinden sağlanarak maliyetlerin önemli bir kısmı vatandaşımıza yansıtılmıyor" dedi.
Elektrik fiyatlarının yalnızca üretimden ibaret olmadığını vurgulayan Yılmaz, şunları kaydetti:
"Elektrik fiyatının sadece üretim boyutu yok, bir de dağıtım ve şebeke tarafı var. Dağıtım, trafo yatırımlarından hatlara, kablolardan bakım-onarım faaliyetlerine, arıza müdahalelerinden aydınlatma hizmetlerine kadar çok geniş bir alanı kapsıyor. Bu alanda üretimde olduğu gibi doğrudan bir sübvansiyon mekanizması bulunmuyor. Nisan ayında yapılan yüzde 25'lik düzenlemenin önemli bölümü de dağıtım şebekesinin sürdürülebilirliği ve hizmet kalitesinin korunması amacıyla bu alana yöneliktir."
Doğal Gazda Kademeli Tarife ve Hedefli Destek
Yılmaz, Türkiye'nin enerji alanında sübvansiyonu genel bir destek olmaktan çıkarıp, hedefli bir sosyal politika aracına dönüştürme sürecinde olduğunu belirtti. Devlet desteklerinin daha adil ve gerçekten ihtiyaç sahiplerine yönlendirilmesini amaçladıklarını vurgulayan Yılmaz, elektrikten sonra doğal gazda da illerin iklim koşullarına ve aylık tüketim ortalamalarına göre belirlenen kademeli bir yapıya geçiş sürecinin başladığını ifade etti. Yılmaz, kademeli sistemin amacının bir kesimi cezalandırmak değil, kamu kaynaklarını ihtiyaç sahibi vatandaşlara daha güçlü şekilde ulaştırmak olduğunun altını çizerek, "Örneğin çok düşük tüketim yapan, temel ısınma ihtiyacını karşılayan haneler bu sistemde korunurken, çok yüksek tüketim yapan, verimli kullanılmayan hanelerde sübvansiyon etkisi doğal olarak azalacaktır. Bu yaklaşım aslında sosyal devlet ilkesinin daha modern ve daha etkin bir yorumu olarak değerlendirilmeli" dedi.
Depolama Yatırımları ve İthalatın Önüne Geçme Hedefi
Yılmaz, EPDK olarak 33 bin megavat depolamalı kapasite tahsisi yaptıklarını belirterek, "Bunların yaklaşık 2 bin 100 megavatlık kısmı sahada yatırıma başladı, 208 megavatlık kısmı işletmeye geçti" dedi. Toplam yatırım büyüklüğünün işletmede 166 milyon dolar, sahada yaklaşık 2 milyar dolar ve izin-onay sürecinde yaklaşık 35 milyar dolar olduğunu kaydeden Yılmaz, tüm yatırımların devreye girmesi halinde 10 yılda 52 milyar dolarlık doğal gaz ithalatının önüne geçilebileceğini ifade etti. Yılmaz, proje zamanlamasının gerisinde kalan çeşitli enerji lisanslarının iptal edildiğini de sözlerine ekledi.
Arz Güvenliği ve Ulusal Stok Yönetimi
Yılmaz, Hürmüz Boğazı kaynaklı gelişmelerin petrol piyasalarında dalgalanmaya yol açtığını belirterek, iç piyasaya etkilerin sınırlandırılması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı ile eş güdüm içinde eşel-mobil sisteminin devreye alındığını ifade etti. Bu düzenlemenin vergi anlamında yaklaşık 600 milyar liralık bir feragat anlamına geldiğini belirten Yılmaz, Türkiye'nin 90 günlük net ithalata tekabül eden ulusal petrol stokuna sahip olduğunu vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:
"Petrol ithalatında 15 farklı ülkeden sağlanan kaynak çeşitliliğinin yanı sıra yerli üretimde de artış yaşandı. Yerli ham petrol üretiminin 2025'te yüzde 26 artışla 47,9 milyon varile ulaşması, ülkemizi jeopolitik risklere karşı çok daha dirençli hale getirdi. Stok İzleme Sistemi ile lisanslı tüm tanklar anlık izleniyor. IEA ülkeleri arasında stoklarını yarım saatlik aralıklarla dijital olarak takip edebilen nadir ülkelerden biriyiz."
Akaryakıt Promosyonları ve Şeffaf Rekabet
Akaryakıt piyasasında promosyon düzenlemesine ilişkin değerlendirmede bulunan Yılmaz, fiyat mekanizmasını bulanıklaştıran uygulamalara karşı uyardı. Yılmaz, "Promosyonlar rekabetin tamamlayıcı unsurudur, yerine geçemez. Fiyatın önüne geçemez ve tüketiciyi yanıltacak şekilde kurgulanamaz" açıklamasında bulunarak, piyasa şeffaflığını bozan uygulamalara karşı idari adımlar atılacağını belirtti.
Elektrikli Araç Şarj Piyasasında Yeni Dönem
Yılmaz, elektrikli araç şarj hizmetleri piyasasında hızlı büyümenin sürdüğünü ve şarj noktası sayısının 43 bine yaklaştığını söyledi. Dinamik fiyatlandırma ve roaming uygulamalarının devreye alındığını belirten Yılmaz, otoyol ve devlet yollarındaki DC şarj ünitelerinde 1 Temmuz 2026 itibarıyla kartla ödeme zorunluluğu getirildiğini bildirdi. Çağrı merkezi zorunluluğu ve veri güvenliği şartlarıyla hizmet kalitesinin güçlendirildiğini ifade eden Yılmaz, piyasanın artık olgunluk aşamasına geçtiğini vurguladı.
LPG Ticareti ve Depolama Hizmetleri
Yapılan son düzenlemelerle LPG piyasasında ticaret yapısının değiştirildiğini ifade eden Yılmaz, "LPG dağıtıcıları artık birbirlerinden toptan LPG satın alabilecek ancak bu ürünü başka bir dağıtıcıya yeniden satamayacak. 1 Ocak 2026 itibarıyla dağıtıcılar arası ticaret tek yönlü hale geldi" dedi. Ayrıca depolama lisansı sahiplerine boş kapasite olması halinde hizmet verme zorunluluğu getirildiğini ve Yeni LPG İzleme Sistemi ile tüm hareketlerin anlık olarak dijital ortamda takip edileceğini kaydetti.
Doğal Gazda 25 Yıllık Dönüşüm ve Biyometan Hedefi
Yılmaz, doğal gaz piyasasında son 25 yılda yaşanan büyük dönüşümü rakamlarla paylaştı. 2002'de sadece 5 ilde olan gazın bugün tüm illere ve 981 yerleşim yerine ulaştığını, şebeke uzunluğunun 250 bin kilometreye yaklaştığını belirtti.
Türkiye'nin enerji vizyonu çerçevesinde gelecek 5 yıl için hayata geçirilen bu devasa yatırım planı, piyasanın küresel standartlarda bir rekabet gücü kazanmasını sağlıyor.
