Ticaret Bakanlığı dijital reklamcılıkta tüketiciyi daha etkin korumayı amaçlayan kapsamlı bir yönetmelik değişikliğini yürürlüğe aldı. Resmi Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle hedefli reklamlar, influencer paylaşımları, yapay zeka ile hazırlanan reklamlar, indirim kampanyaları, tüketici değerlendirmeleri ve çevresel beyanlara ilişkin yeni kurallar belirlendi. Değişikliklerle reklamlarda şeffaflığın artırılması ve aldatıcı uygulamaların önüne geçilmesi hedefleniyor.
Reklam Yönetmeliğinde Kapsamlı Değişiklik
Ticaret Bakanlığı tüketicilerin dijital ortamda karşılaştığı reklamların daha şeffaf ve güvenilir hale getirilmesi amacıyla 'Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde değişikliğe gitti. Düzenlemeleri içeren yönetmelik, 1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı.
Yeni kurallarla birlikte dijital reklamcılıkta şeffaflığın artırılması hedeflenirken, tüketicilerin yanıltıcı uygulamalara karşı korunmasına yönelik önemli adımlar atıldı. Düzenlemelerin hedefi reklamcılık, sosyal medya etkileyicileri, yapay zeka ile hazırlanan reklamlar, indirim kampanyaları, tüketici yorumları ve çevresel beyanlar gibi birçok alanı kapsıyor.
Hedefli Reklamlara Şeffaflık Zorunluluğu
Yönetmelikle birlikte tüketicilerin çevrim içi davranışları ve kişisel verileri analiz edilerek hazırlanan hedefli reklamlara yeni yükümlülükler getirildi. Buna göre reklam verenler reklamların hangi kriterlere göre tüketiciye gösterildiğini ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğini doğrudan ve kolay erişilebilir şekilde açıklamak zorunda olacak. Ayrıca çocuklara yönelik kişisel verilere dayalı profilleme yöntemleri kullanılarak hedefli reklam yapılması da yasaklandı.
Influencer Paylaşımlarında 'Reklam' İbaresi Mecburi
Sosyal medya etkileyicileri tarafından yapılan tanıtımlara ilişkin kurallar da yeniden düzenlendi. Buna göre influencer olarak bilinen içerik üreticilerinin herhangi bir ücret, ücretsiz ürün veya hizmet, indirim ya da etkinlik daveti gibi bir menfaat karşılığında yaptığı paylaşımlarda, bunun reklam olduğunun açıkça anlaşılması gerekecek. Bu kapsamda paylaşımlarda 'reklam' veya 'tanıtım' ibarelerinin kullanılması zorunlu hale getirildi.
İndirim Reklamlarında Yeni Dönem
İndirim kampanyalarına ilişkin uygulamalar da daha sıkı kurallara bağlandı. Tüketiciye indirim ya da başka bir avantaj sunulmasının belirli bir koşula bağlandığı kampanyalar da artık indirimli satış reklamlarına ilişkin hükümlere tabi olacak. Yönetmeliğe göre indirimli satış reklamlarında, indirimin başladığı tarihten önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, üzeri çizilerek indirim öncesi fiyat olarak gösterilebilecek. Meyve ve sebze gibi kısa sürede bozulabilen ürünler ile hizmetlerde ise indirimli fiyatın bir önceki satış fiyatı esas alınacak.
Yasa Dışı Bahis Reklamlarına Yeni Yasaklar
Yönetmelikte reklamı yasak olan alanların kapsamı da genişletildi. Falcı, medyum, astrolog ve benzeri kişiler tarafından sunulan hizmetlerin reklamlarına yönelik yasak korunurken, yasa dışı bahis ve kumar oyunlarına ilişkin reklam yasağı genişletildi. Böylece yasa dışı şans oyunlarına yönelik reklamlar da yasak kapsamına alındı. Söz konusu düzenlemelerin 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe gireceği bildirildi.
Tüketici Şikayetlerinde Süre Kısaldı
Tüketici değerlendirmelerine ilişkin süreçte de önemli bir değişikliğe gidildi. Satıcı veya sağlayıcılara tüketici şikayetleri yayımlanmadan önce açıklama yapmaları için tanınan 72 saatlik süre 48 saate indirildi. Belirlenen süre içinde herhangi bir yanıt verilmemesi halinde değerlendirmeler doğrudan yayımlanacak.
Yapay Zeka ile Hazırlanan Reklamlara Düzenleme
Yapay zeka teknolojilerinin reklam sektöründe yaygınlaşmasıyla birlikte bu alanda da yeni kurallar getirildi. Buna göre reklamlarda, yapay zeka kullanılarak oluşturulan ve gerçek insandan ayırt edilmesi güç dijital karakterlere yer verilmesi halinde bunun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi zorunlu olacak. Ayrıca gerçek bir kişinin yapay zeka teknolojisiyle oluşturulmuş dijital kopyasının, bir mal veya hizmeti deneyimlemiş ya da tavsiye etmiş izlenimi verdiği reklamların yapılmasına izin verilmeyecek.
Çevre Dostu İfadeleri Artık Belgelendirilecek
Çevresel beyan içeren reklamlara yönelik kurallar da sıkılaştırıldı. 'Çevre dostu' gibi genel ifadelerin herhangi bir açıklama yapılmadan kullanılması yasaklandı. Reklamlarda yer verilen çevresel beyanların, ürün veya hizmetin yaşam döngüsünün hangi aşamasına ilişkin olduğunun açık şekilde belirtilmesi gerekecek. Ayrıca kullanılan sertifika ve onayların yetkili kurum ve kuruluşlar, üniversitelerin ilgili bölümleri ya da akredite veya bağımsız araştırma, test ve değerlendirme kuruluşlarından alınan belgelerle ispatlanması zorunlu olacak.
Takviye Edici Gıdalarda Yeni Reklam Kuralları
Takviye edici gıdaların reklamlarına yönelik yeni sınırlamalar da yönetmeliğe eklendi. Buna göre bu ürünlerin normal beslenmenin yerine geçtiği izlenimi oluşturacak şekilde tanıtımı yapılamayacak. Sağlık beyanı kapsamına girmeyen konular bakımından ise karşılaştırmalı reklam yapılabilecek. Yönetmelikte ayrıca akademik unvanların tüketiciyi yanıltacak veya aldatacak şekilde kullanılmasını önlemeye yönelik yeni hükümlere de yer verildi.
Tüketici Yorumlarında Doğrulama Şartı
Tüketici değerlendirmelerine ilişkin uygulamalarda da yeni kriterler belirlendi. Satın alma sürecinin doğrulanamadığı platformlardan alınan değerlendirmeler yayımlanamayacak. Bunun yanında ürün, hizmet, teslimat, satıcı veya sağlayıcı gibi farklı başlıklar altında yayımlanan değerlendirmelerin tamamının tüketicilerin kolaylıkla ulaşabileceği, açık ve anlaşılır biçimde aynı alanda gösterilmesi zorunlu hale getirildi.
