Alışveriş sırasında tüketicinin karşılaştığı fiyat artışları her zaman etiketlere doğrudan yansımaz. Bazı ürünlerin gramajı düşürülürken bazılarının içeriği değiştirilmekte ve hizmetlerin kapsamı azaltılabilmektedir. Böylelikle tüketici aynı veya benzer tutarı ödemesine rağmen daha az miktarda ürün ya da daha düşük kalitede hizmet alabilmektedir. Ekonomide shrinkflasyon, skimpflasyon ve greedflasyon şeklinde adlandırılan bu uygulamalar, fiyat artışlarının tüketici tarafından fark edilmesini güç hale getiren farklı yöntemleri ifade eder.
Enflasyonun raflardaki fiyat etiketlerinin yükselmesiyle sınırlı olmadığını belirten bu kavramlar, tüketicinin ödediği tutar ile sağladığı ürün veya hizmet arasındaki ilişkinin de incelenmesini gerektirir.
Shrinkflasyon Ürünlerin Gramajını Küçültüyor
İngilizce shrink (küçülme) ve inflation (enflasyon) kelimelerinin birleşiminden meydana gelen shrinkflasyon, ürünün satış fiyatı aynı kalırken miktarının azaltılmasını temsil etmektedir. Üreticiler bu yöntemde ambalajı küçültebilir, ürünün gramajını düşürebilir veya paket içerisindeki adet sayısını azaltabilir.
Shrinkflasyon şeklinde adlandırılan yöntemde üreticilerin ürünlerin fiyatlarında nominal bir artış yapmadığı, bunun yanında ambalaj içerisindeki net miktarı veya gramajı gizlice azalttığı kaydedilmektedir. Tüketicilerin aşina oldukları ambalaj tasarımını ve etiket fiyatını görmeye devam etmesi sebebiyle birim fiyat başına ödenen gerçek bedelin arttığını fark edemediği belirtilmektedir. Çikolata, bisküvi, temizlik malzemeleri ve süt ürünleri gibi pek çok alanda uygulanan bu yöntem ile şirketlerin maliyet artışlarını doğrudan tüketiciye yansıtılmaktadır.
Skimpflasyon kavramının ise ürünlerin gramajı sabit tutulurken içerikte kullanılan hammaddelerin daha ucuz ve düşük kaliteli olanlarla değiştirilmesini ya da verilen hizmet standartlarının azaltılmasını ifade ettiği kaydedilmektedir. Restoranlarda, otellerde ve paketli gıda sektöründe çoğunlukla karşılaşılan bu durum müşteri deneyimini olumsuz etkilemektedir.
