Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), haziran ayına ilişkin dış ticaret endekslerini kamuoyu ile paylaştı. TÜİK verilerinde ihracat birim değer endeksindeki yüzde 12,6'lık yıllık artışın üzerinde gerçekleşen yakıt ihracat birim değerindeki yüzde 40,7’lik yükseliş dikkatlerden kaçmadı.
Buna karşılık yakıt ihracat miktar endeksinin aynı dönemde yüzde 29,6 gerilediği görüldü. Verilerin ortaya koyduğu bu manzara bizlere yakıt ihracatında fiyat ve miktarın aynı yönde hareket etmediğini gösteriyor.
Birim değerdeki kuvvetli çıkışa karşılık ihraç edilen yakıt miktarının gerilemesi haziran ayındaki hareketin miktar artışından ziyade birim değerlerdeki yükselişle öne çıktığını ortaya koyuyor.
Bahse konu iki veri birlikte analiz edildiğinde, yakıt ihracatında daha yüksek birim değer üzerinden gerçekleşen ticarete karşın fiziksel miktarının geçtiğimiz senenin aynı ayına kıyasla daha düşük olduğu saptaması yapmak mümkün.
İthalatta da Benzer Bir Tablo Var
Yakıt kalemindeki fiyat-miktar ayrışmasının sadece ihracatla sınırlı kalmadığı görülüyor. Haziran ayında yakıt ithalatının birim değeri de yıllık bazda yüzde 39,3 yükseldi. Buna karşılık yakıt ithalat miktar endeksinin yüzde 7,5 düşüş kaydedildi.
Hem ihracatta hem ithalatta yakıtların birim değeri yukarı yönde bir eğilim sergilerken, miktar endekslerinde düşüş yaşandı
Fakat iki taraftaki miktar değişiminin büyüklüğü birbirinden farklı oldu. İhracat miktarındaki yüzde 29,6’lık düşüş, ithalat miktarındaki yüzde 7,5'lik gerilemenin epey üzerinde seyretti.
Dolayısıyla TÜİK’in ortaya koyduğu haziran verilerinin yakıtlar bakımından en kayda değer tarafının birim değer ile miktar endekslerinin ters yönlerde hareket etmesi oldu.
