15 Temmuz 1899’da Adana’nın Kozan ilçesinde dünyaya gelen Remzi Oğuz Arık, hayatını Türkiye’nin tarihi ve kültürel mirasına adamış bir isimdi. Avrupa’da aldığı eğitim, Anadolu kazıları, öğretmenlik ve TBMM’deki siyaset yolculuğu onun çok yönlü kişiliğini gözler önüne seriyor. 1954’te yaşanan trajik bir uçak kazasıyla aramızdan ayrıldı.
Remzi Oğuz Arık Kimdir?
Remzi Oğuz Arık (15 Temmuz 1899-3 Nisan 1954), Türkiye’nin arkeoloji ve tarih alanında iz bırakan önemli isimlerinden biridir. Hem akademisyen hem de yazar olarak Anadolu’nun kültürel mirasına ışık tutmuştur. Akademik çalışmalarının yanı sıra 1940’lı yıllarda siyasete atılarak TBMM’de milletvekili olarak görev yapmış, Türkiye Köylü Partisi’ni kurarak ülke siyasetinde de etkin rol oynamıştır.
Ne yazık ki, 1954’te Adana-Ankara yolculuğu sırasında uçağının havada infilak etmesi sonucu hayatını kaybetmiş ve Ankara Asri Mezarlık Şehitliği’ne defnedilmiştir.
Ankara’nın Tarihine İz Bırakan Arkeolog
Remzi Oğuz Arık, sadece Türkiye’nin arkeoloji ve tarih bilimine yaptığı katkılarla değil, Ankara ile kurduğu derin bağla da hatırlanıyor.
1933’te Kazan’daki kazılara başkanlık ederek Anadolu’nun geçmişine ışık tutan Arık, Alacahöyük’te gün yüzüne çıkardığı Hitit Güneşi ile Ankara Üniversitesi’nin simgesini dünyaya tanıttı. Ankara Dil-Tarih Coğrafya Fakültesi’nde akademisyenlik yapması, Etnografya Müzesi’ni yönetmesi ve İlahiyat Fakültesi’nde İslam Sanatları Tarih kürsüsünü kurması, şehre bıraktığı kültürel ve akademik mirasın en somut örnekleri. Arık’ın kabri de Ankara Asri Mezarlık Şehitliği’nde bulunuyor.
Arkeolojiyle Anadolu’ya Yolculuk
Arık’ın hikayesi, Anadolu’nun toprağıyla iç içe geçti. 1930’lu yıllarda İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nde çalıştı, Yalova ve Alişar kazılarına katıldı. 1933’te Ankara’da Galatlar’ın izlerini sürerken bir yandan Anadolu’nun tarihini dünyaya tanıttı. Troya’dan Alacahöyük’e kadar gittiği her kazıda, bilimle tutkuyu bir araya getirdi. Hitit Güneşi’ni keşfettiğinde belki de hiç kimsenin hayal edemediği bir mirası Ankara’ya kazandırıyordu.
Yazarlık ve Anadolu Sevgisi
Arık, sadece kazılarla değil, kalemiyle de iz bıraktı. Adana’da çocuklar için hazırladığı hikayeler, Köy Kadını - Memleket Parçaları gibi eserleri, Anadolu’nun ruhunu okurlara taşıdı. 1940’lı yıllarda çıkardığı Millet Mecmuası, Anadoluculuk ve milliyetçi düşüncenin yayılmasına öncülük etti. Onun kalemi, tarih kadar insanın iç dünyasına da dokunuyordu.
İz Bırakan Veda
Arık’ın enerjisi, Anadolu sevgisi ve bilim tutkusu, siyasette de hissediliyordu. Ne yazık ki 3 Nisan 1954’te Ankara’ya giderken bindiği uçak infilak etti ve bu büyük zihin aramızdan ayrıldı. Bugün adı okullara, mahallelere verildi ve mirası yaşatılıyor.
