Stonehenge’in en dikkat çeken parçalarından biri olan 6 tonluk Sunak Taşı, kökeni ve taşınma süreciyle bilim dünyasında tartışılmaya devam ediyor. Son araştırmalar, taşın İskoçya’nın kuzeydoğusundan geldiğini ve yüzlerce kilometrelik bir yolculuk yaptığını ortaya koyuyor. Buzulların taşıyıcı rol oynayıp oynamadığı incelenirken, geriye kalan mesafenin insanlar tarafından aşılmış olabileceği ihtimali giderek güçleniyor. Gizem hâlâ tam olarak çözülmüş değil.
Sunak Taşı’nın Kökeni
Stonehenge’in merkezinde yer alan Sunak Taşı’nın, İngiltere’nin güneyinden değil, çok daha uzak bir bölgeden geldiği düşünülüyor. Son araştırmalar, taşın kuzeydoğu İskoçya’daki Orcadia Havzası Eski Kırmızı Kumtaşı ile kimyasal olarak büyük benzerlik gösterdiğini ortaya koydu.
Buzulların İzleri
Bilim insanları taşın, geçmişte Britanya’yı şekillendiren buzullar tarafından taşınmış olabileceğini değerlendirdi. Ancak yapılan hesaplamalar, buzulların genellikle kuzeye doğru hareket etmesi nedeniyle bu ihtimalin tek başına yeterli olmadığını gösterdi.
Doggerland İhtimali
Curtin Üniversitesi’nden araştırmacıların oluşturduğu modeller, buzulların taşı İskoçya’dan Doggerland olarak bilinen ve bugün su altında kalan kara parçasına kadar taşıyabileceğini ortaya koyuyor. Bu senaryo, yolculuğu yaklaşık 300 kilometre kısaltsa da geriye hala 400 kilometrelik açıklanamayan bir mesafe bırakıyor.
İnsanların Rolü
Araştırmacılara göre geriye kalan mesafeyi açıklayan tek güçlü ihtimal insan eli. Curtin Üniversitesi’nden Anthony Clarke taşın aşamalı bir süreçle nehirler ve kıyı hatları kullanılarak ya da karadan çekilerek taşınmış olabileceğini belirtiyor.
Zorlu Bir Yolculuk
O dönemde merkezi bir otoriteye dair güçlü bir kanıt bulunmamasına rağmen, bu büyüklükte bir taşın taşınması dikkat çekici bir organizasyon gerektiriyor. Araştırmacılar, su yolları ve kıyı rotalarının da sürece dahil olmuş olabileceğini değerlendiriyor.
Gizemin Sonu Henüz Yok
Bilim insanları, Sunak Taşı’nın kesin kökenini ve buzulların bu yolculuktaki rolünü netleştirmek için çalışmalarını sürdürüyor. Stonehenge’in bu dev parçası, hâlâ geçmişin en büyük taşımacılık bilmecelerinden biri olmayı sürdürüyor.
