TTK Başkanı Prof. Dr. Yüksel Özgen, nadir eserlerden fotoğraf arşivlerine kadar binlerce kaynağın dijitalleştiğini ve dünya genelindeki araştırmacılara sunulacağını açıkladı.
Dijital Altyapıda Yeni Bir Dönem Başlıyor
Türk Tarih Kurumu (TTK), kütüphane ve arşiv kaynaklarına ulaşımı çok daha kolay bir hale getirmek amacıyla dijital altyapısını hızla genişletiyor. Kurum bünyesinde yer alan nadir eserler, el yazmaları ve zengin fotoğraf arşivlerinin yanı sıra yurt içi ve yurt dışı kaynaklı pek çok veri tabanının uzaktan erişime açılması için yoğun bir çalışma yürütülüyor.
Çağın gerekliliklerine uyum sağladıklarını belirten TTK Başkanı Prof. Dr. Yüksel Özgen, nadir ve el yazması eserlerin dijitalleştirilerek araştırmacıların hizmetine ücretsiz sunulduğunu anımsattı.
Kitap Sayısında Büyük Artış Hedefi
Yüksel Özgen, yürütülen çalışmaların kapsamına dair önemli bilgiler paylaştı. Uluslararası veri tabanlarına önce deneme, ardından abonelik yoluyla erişim sağladıklarını kaydeden Özgen, "Daha önce erişime açtığımız yaklaşık 20 bin yabancı dilde elektronik kitap ve kaynağa bu yıl 27 bin yeni eser daha ekliyoruz. Böylece toplamda yaklaşık 50 bin elektronik kitabı ücretsiz olarak tüm okuyucularımızın hizmetine sunmuş olacağız" ifadelerini kullandı.
Bu adım, özellikle yabancı dildeki akademik kaynaklara ulaşmak isteyen araştırmacılar için büyük bir kolaylık sağlayacak.
Fotoğraf Arşivi ve Nadir Eserler Mercek Altında
Kurumun sahip olduğu geniş arşiv altyapısı, fotoğraf albümlerinin aşamalı olarak paylaşılmasıyla daha da görünür hale geliyor. Bugüne kadar yaklaşık 15 bin tarihi fotoğrafın kullanıcıların erişimine açıldığını ifade eden Özgen, 2026 yılında bu sürecin daha da hızlanacağını bildirdi. Sadece Türk Tarih Kurumu kütüphanesinde bulunan eşsiz el yazmaları ve nadir eserler de dijital ortama aktarılarak, fiziksel yıpranma riski olmadan gelecek nesillere ulaştırılacak.
Muteferriqa Veri Tabanına Ücretsiz Erişim Müjdesi
Araştırmacılar için heyecan verici bir diğer gelişme ise Osmanlıca matbu eserlere yönelik oldu. Özgen, abonelikle hizmet veren Muteferriqa veri tabanına TTK üzerinden ücretsiz ve uzaktan erişim imkanı tanıyan bir deneme süreci başlattıklarını duyurdu. 25 Şubat'a kadar sürecek olan bu uygulama hakkında Özgen şunları kaydetti:
"Araştırmacılarımız ve okuyucularımız, yaklaşık 35 bin kitap ile 1400'e yakın dergi ve süreli yayın okumak için kütüphane portalımız üzerinden Muteferriqa'ya ulaşabilecek. Platformdaki eserler, 18. yüzyıldan başlayıp 20. yüzyılın ortalarına kadar Osmanlıca matbu eserler."
Kütüphaneye Uzaktan Erişim Kolaylığı
TTK Başkanı, kurumun hem kitap sayısını artırdığını hem de bu kaynaklara ulaşımı her geçen gün kolaylaştırdığını vurguladı. Sıhhiye ve Bilkent yerleşkelerindeki kütüphanelerin ziyaret edilebileceğini belirten Özgen, uzaktan erişim kanalıyla yurt içindeki ve yurt dışındaki tüm okurların bu devasa kaynaktan faydalanması için gayret ettiklerini dile getirdi.
Türk Tarih Kurumu'nun başlattığı bu dijital dönüşüm, tarihimizi sadece kütüphane raflarına hapsolmaktan kurtarıp geniş kitlelerle buluştururken, Türkiye'nin akademik hafızasının dünya çapında ulaşılabilir olmasını sağlayan stratejik bir adım olarak öne çıkıyor.
