ABD ve İran arasındaki gerilim tırmanırken, piyasalar Trump'ın rejim görüşmesi iddiaları ile enerji hatlarına yönelik saldırılar arasında temkinli bir bekleyişe girdi.
Orta Doğu’daki Çatışmaların Ekonomi Üzerindeki Ağır Yükü
Orta Doğu coğrafyasında devam eden askeri hareketlilik, küresel piyasaların odağındaki yerini korurken bölgeden gelen karışık veriler yatırımcıların karar alma süreçlerini zorlaştırdı. Kuveyt’e ait bir ham petrol tankerinin Dubai Limanı’nda İran tarafından hedef alınması ve sonrasında çıkan yangın, enerji güvenliği konusundaki endişeleri tekrar zirveye taşıdı. Uluslararası Para Fonu (IMF) tarafından yapılan son analizlerde de bölgedeki savaşın doğrudan etkilenen ülkelerin ekonomilerinde ciddi aksamalara yol açtığı ve dünyanın yeni bir şokla karşı karşıya olduğu vurgulandı. Bu durum, özellikle enerji ve ticaret yolları üzerindeki yaşam ve geçim kaynaklarını altüst etmeye devam etti.
Trump’ın Diplomatik Hamleleri
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yaşanan askeri gerilimi sona erdirmek adına "yeni ve daha makul bir rejimle" ciddi görüşmeler yürüttüklerini ileri sürerek büyük ilerleme kaydedildiğini ifade etti. Ancak diplomatik dilin hemen ardına sert tehditler ekleyen Trump, anlaşma sağlanamaması durumunda Hark Adası, elektrik santralleri ve petrol kuyuları gibi kritik noktaların hedef alınacağını belirtti. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt de Tahran yönetiminin kamuoyuna yansıyan tavrının aksine, kapalı kapılar ardında bir uzlaşıya giderek daha fazla istekli olduğunu savundu.
ABD Hazine Bakanı'ndan Hürmüz Boğazı Mesajı
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, deniz ticareti için hayati öneme sahip olan Hürmüz Boğazı hakkında dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Bessent, ABD’nin zamanla boğazın kontrolünü yeniden ele geçireceğini vurgulayarak gerek Amerikan refakatiyle gerekse çok uluslu bir güçle seyrüsefer serbestliğinin mutlaka sağlanacağını ifade etti. Bu açıklamalar, enerji piyasalarındaki arz güvenliği tartışmalarını farklı bir boyuta taşırken petrol fiyatlarındaki dalgalanmanın da ana sebeplerinden biri oldu.
Fed Başkanı Powell’dan Faiz ve Enflasyon Çıkışı
Piyasaların merakla beklediği mesajlar ise Fed Başkanı Jerome Powell’dan geldi. Harvard Üniversitesindeki bir etkinlikte konuşan Powell, Orta Doğu’daki gelişmeler karşısında izle-gör politikası izlediklerini belirtti. Enflasyon beklentilerinin uzun vadede çıpalandığını söyleyen Powell, iş gücü piyasasındaki riskler ile enflasyon arasındaki gerilime dikkat çekti. Bu açıklamalar sonrasında piyasada Fed’in bu yıl faiz artışına gitmeyeceği yönündeki beklentiler güçlenirken, tahvil piyasasındaki satış baskısının azaldığı gözlemlendi. ABD 10 yıllık tahvil faizleri yüzde 4,32 seviyesinde dengelenirken altın fiyatları yüzde 1,2 artışla 4 bin 564 dolara ulaştı.
Avrupa Borsalarında Enerji ve Savunma Hisseleri Yükseldi
Avrupa tarafında endeksler, jeopolitik gerilimlerin etkisiyle yükselen enerji ve madencilik hisselerinden destek bularak günü pozitif tamamladı. Ancak Alman Ekonomi Araştırma Enstitüsü (Ifo), artan enerji maliyetleri nedeniyle Alman şirketlerinin fiyat artışına gitmeyi planladığını raporladı. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde ise olası bir enerji şokunun enflasyonu kalıcı hale getirmesi durumunda para politikasında ayarlama yapmanın meşru olacağını belirtti. Bu süreçte Alman DAX 40 ve Fransız CAC 40 endekslerinde yüzde 1 civarında yükselişler kaydedildi.
Asya Piyasalarında Jeopolitik Belirsizlik
Batı borsalarının aksine Asya piyasaları, Orta Doğu’dan gelen belirsiz sinyallerin etkisiyle negatif bir seyir izledi. Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,3 değer kaybederken, Güney Kore Kospi endeksindeki düşüş yüzde 3,3’ü buldu. Çin tarafında imalat sanayi verileri mart ayında toparlanma emaresi gösterse de genel piyasa havası baskı altında kalmaya devam etti. Güney Kore hükümetinin savaşın şiddetlenmesi nedeniyle enerji maliyetlerini düşürmek adına 17 milyar dolarlık ek bütçe önermesi, krizin maliyetini somutlaştıran bir gelişme olarak kayda geçti.
Borsa İstanbul Satış Ağırlıklı Seyri Takip Etti
Yurt içinde ise Borsa İstanbul, küresel satış baskısından nasibini alarak günü yüzde 0,57 değer kaybıyla 12.626,35 puandan kapattı. Dolar/TL paritesi 44,47 seviyelerinde işlem görmeye devam ederken analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.500 seviyesinin kritik destek olduğunu belirtiyor. Piyasalarda bugün yurt içinde işsizlik ve dış ticaret dengesi, yurt dışında ise ABD ve Avrupa’dan gelecek yoğun veri trafiği yön tayin edici olacak.
Küresel piyasaların önümüzdeki süreçte sergileyeceği performans, Trump yönetiminin Orta Doğu’daki diplomatik manevraları ile Fed’in enflasyon karşısındaki temkinli duruşu arasındaki bu ince dengenin ne yöne evrileceğine bağlı olarak şekillenecek gibi görünüyor.
